MERSİN (MURT)

Orjinal Adı: Myrtus communis

Diğer Adları: Mort, Murt, Sazak ağacı

Bilgi :Mersingiller familyasında yer alan aynı cinsten 1000 kadar bitki türünün genel adı “Mersin”dir. Anayurdu Amerika, Avustralya ve Yeni Zelanda olan, kış mevsiminde yapraklarını dökmeyen ve 2-5 m”ye kadar boylanabilen ağaç ya da ağaççıklardır. Burada sözünü edeceğimiz, Yabani ya da Adi mersin (M. communis) adı verilen tür, Akdeniz Bölgesi”nin bitkisi olup Batı ve Güney Anadolu kıyı şeridimizde bulunan güneşli ve kurak alanlardaki makiler arasında bol bol yetişmektedir. Üst yüzeyinde pek çok saydam nokta (yağ bezeleri) bulunan yaprakları sert, meşinimsi, kenarları düz, küçük, üzeri koyu yeşil, altı daha açık yeşil ve tam ortası boydan boya çizgili olur. Mersinin yaz ortasından sonbahara kadar açan altın renkli erkek organlı beyaz çiçekleri ve yuvarlak kesitli, kırmızımsı renkte dalları vardır. Bitkinin ikinci yılında dalları bej renge dönüp odunsulaşır. Başlangıçta etli ve beyaz olan meyveleri, olgunlaştığında koyu mavi-siyah renge döner. Mersin bitkisinin dal, yaprak, çiçek ve meyveleri hoş kokuludur. Bitki, döktüğü tohumlarla kendiliğinden çoğalır ya da gövde çelikleriyle üretilir.

Mersinin yaprak ve çiçekli dallarında tanen, reçine, acı birtakım maddeler ile uçucu yağlar; meyvelerinde yüksek oranda A vitamini, tanen, şeker ve organik asitler bulunur. Tatlı ve hoş kokulu meyveleri pazarlarda satılır ve yenir. Körpe yaprakları ise, defne gibi, et yemeklerine çeşni vermesi için kullanılır.

Tibbi Etkileri ve Kullanımı Bitkinin tıbbi etkileri ve bunlardan yararlanma yöntemleri şöyle özetlenebilir:

Murt dalları talvar (gölgelik) yapımında, Tak, Düğün salonu, sahne, kürsü süslemede, kesme çiçek tanziminde kullanılır. (Veya kullanılırdı) Murt; Mesane iltihaplarını giderir. Nezlede faydalıdır. Akciğer iltihaplarında kullanılır. Bel soğukluğunda faydalıdır. İshali keser. Mide ağrılarını giderir. Egzamada faydalıdır. Saçları boyamakta kullanılır. Bitkinin yaprakları, çiçekli dalları ve yapraklarından elde edilen uçucu yağ (Mersin esansı) kullanılır. Yaprak ve meyveler kabızlıkta, mikrop öldürücü, iştah açıcı, kan dindirici, antiseptik ve hâricen yara iyi edici olarak kullanılır. Taze yapraklarından, su buharı distilasyonu ile “Mersin Esansı” elde edilir. Bu esans renksiz, akıcı, özel kokulu ve yakıcı lezzetlidir. Takriben 100 kg yapraktan 300 gr esans elde edilir. Mirtenol, sineol ve terpenler ihtivâ ederler. Gıda ve parfümeri sanayisinde kullanılan önemli bir ham maddedir. Yöresel olarak şeker hastalığına karşı da (günde 10 damla) kullanılır.

İştah açar ve ishali kesmeye yardımcı olur.

Kanamayı durdurucu, mikrop öldürücü ve yaraların iyileşmesini hızlandırıcı antiseptik etkilere sahiptir.

Ağız, boğaz ve idrar yolu iltihaplarına karşı faydalıdır.

Şeker hastalarına iyi gelir.

Astım, bronşit, sinüzit ve öksürük gibi solunum yolu hastalıklarında faydalıdır.

Dolaşım bozukluklarını gidermek için, hayret edeceğiniz şifaya kavuşturur.

Peklik verici ve özellikle çocuklarda diyareyi kesicidir.

Doku ve damar büzücü niteliği nedeniyle kanı dindirici etkileri görülür.

Sayılan bu etkilerinden yararlanmak üzere, bitkinin yapraklan her mevsimde toplanır ve gölgelik, havadar bir yerde kurutulur, 1 tatlı kaşığı kurumuş mersin yaprağı üzerine 4 bardak kaynar su dökülüp 10-15 dakika süreyle demlendirilerek hazırlanan infüzyon, günde iki kez birer bardak içilir.

. Mersin, antiseptik etkiler taşır. Bu etkisinden yararlanmak üzere, bitkinin yaprakları suda kaynatılıp buharı damıtılarak elde edilmiş ve piyasada satışa sunulmuş suyu, dıştan bedene uygulanır.

. Ayrıca A vitamini yönünden zengin olan mersin meyvesinden şurup yapılarak içilmesinin, görme yeteneğini artırdığı ileri sürülmektedir.

.Gece görme gücünü arttırır. Bal ile hazırlanan Mersin şurubu özellikle gece uçak kullanan, araç sürenler için çok etkilidir. Özellikle siyah ile mor arası renginde olanı gece körlüğü için daha etkilidir.

Dikim yeri:  Yarı güneşli, güneşli alanlar

Önerilen:  Orta, geniş saksılar, küçük ya da geniş bahçe yetiştiriciliğine uygun

Toprak:  Besince zengin, humuslu, drenajı yüksek toprak

Büyüme hızı:  Normal

Çiçeklenme dönemi:  Bahar ayında

Dona dayanıklılık:  Donlara çok dayanıklı

İklim kuşağı:  Soğuğa dayanıklı türlerden olup -10 dereceye kadar dayanabilir.

Ömrü:  Çok yıllık kalıcı bitki

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.